Acute ontsteking van de keelholte en strottenhoofd (acute laryngofaryngitis)

Inleiding

Bij een acute ontsteking van de keelholte en het strottenhoofd (acute laryngofaryngitis) zijn de keel (farynx) en het strottenhoofd (larynx) beide ontstoken. De patiënt heeft keelpijn en is meestal hees of heeft geen stem meer. De ontsteking is meestal een complicatie van een gewone verkoudheid, waarbij de infectie zich van de keel uitbreidt naar het strottenhoofd, dat direct onder de keelholte ligt.

Oorzaak

Meestal komt een ontsteking van de keelholte en het strottenhoofd door een virusinfectie, maar er kan later ook een bacteriële infectie ontstaan.

Verschijnselen

De gebruikelijke verschijnselen lijken op die van een gewone verkoudheid, zoals een brandend of prikkend gevoel in de neus, niezen, keelpijn en hoesten. Vaak treedt ook heesheid op of heeft de patiënt helemaal geen stem meer.

De eerste verschijnselen zijn een droge, gevoelige keel en een lager stemgeluid. Meestal is er sprake van een droge en pijnlijke hoest. Later komt er bij hoesten ook sputum omhoog en schraapt de patiënt vaak zijn keel om het opgehoopte slijm kwijt te raken. Er kan ook sprake zijn van lichte koorts. Doordat het strottenhoofd (larynx) voor een deel geblokkeerd is, kan de patiënt een hoorbare ademhaling (stridor) hebben.

Diagnose

De diagnose wordt gesteld op basis van de verschijnselen en een lichamelijk onderzoek. Bij het lichamelijk onderzoek wordt bij twijfel over de oorzaak een laryngoscoop met een optische vezel gebruikt om de diagnose te kunnen bevestigen. Een ontstoken strottenhoofd ziet er door de laryngoscoop rood en gezwollen uit. Bij verdenking op een bacteriële infectie wordt soms in het laboratorium een kweek gemaakt van een keeluitstrijkje om te bepalen welke antibiotica moeten worden gebruikt.

Behandeling

Behalve bij een bacteriële infectie hoeft een acute ontsteking van de keelholte en het strottenhoofd niet met antibiotica worden behandeld. Voor de behandeling is rust, niet roken, voldoende drinken en de stem niet gebruiken het beste recept. Paracetamol kan genomen worden bij koorts of pijn.. Bij een verstopte neus kan stomen of neusdruppels helpen. Bij ernstigere ontstekingen kunnen antibiotica helpen tegen een bijkomende bacteriële infectie.

Complicaties

Er zijn weinig complicaties. Doordat de infectie zich soms naar beneden toe uitbreidt, kan een ontsteking van de luchtpijp (tracheïtis), de bronchi (bronchitis) of de longen (pneumonie) ontstaan.

Meer informatie

Allen, R.K. and Faulks, L.W. (1983), “Empyema due to Beta-Lactamase-Producing H. Influenzae type b Complicating severe Laryngo-Pharyngitis and Cervical Cellulitis”, Australian and New Zealand Journal of Medicine, August, vol. 13, no. 4, pp. 377-9.

Bastian, R.W. (1991), Acute Inflammatory Diseases of the Larynx, in: Ballenger, J.J. (ed.), Diseases of the Nose, Throat, Ear, Head and Neck, 14th ed., Lea and Febiger, London.

Crompton, G.K., Haslett, C. and Chilvers, E.R. (1999), Diseases of the Respiratory System, in: Haslett, C., Chilvers, E.R.E., Hunter, J.A.A. and Boon, N.A. (eds.), Davidson’s Principles and Practice of Medicine, 18th ed., Churchill, Livingstone, London.

Howard, D.J. and Lund, V.J. (2002), Pharynx, Larynx and Neck, in: Russell, R.C.G., Williams, N.S. and Bulstrode, C.J.K. (eds.), Bailey & Love’s Short Practice of Surgery, 23rd ed., Arnold, London.