Operatieve behandeling van huidafwijkingen

Inleiding

Bepaalde huidafwijkingen kunnen door middel van een operatie behandeld worden. Er bestaan verschillende operatietechnieken , zoals excisie, elektrocoagulatie, curettage en excochleatie. Gespecialiseerde technieken als dermabrasie en laserchirurgie zijn soms tevens inzetbaar voor de behandeling van huidafwijkingen.

Toepassing

Het doel van operatieve behandeling van huidafwijkingen is uitbreiding van de ziekte te voorkomen, deze vroegtijdig onder controle te krijgen, het uiterlijk van de huid te verbeteren door nieuwgevormde, verkleurde of beschadigde huid te verwijderen en cosmetische verbetering van de huid. Tevens kan een gedeelte van de huidafwijking (huidmonster) worden weggenomen om een duidelijke diagnose te stellen (biopsie). Een operatie kan in het geval van huidkanker nodig zijn ter behandeling van de aandoening en om te voorkomen dat deze zich uitbreidt. Zowel goed- als kwaadaardige vormen van huidkanker worden behandeld met een operatie. Voor infecties van de huid is soms operatieve verwijdering van de aangetaste huid nodig om uitbreiding van de infectie te voorkomen en genezing te bevorderen. Tevens worden aandoeningen van de huidaanhangsels, zoals hidradenitis suppurativa en onychogrypose, soms met een operatie behandeld. Likdoorns, eksterogen, eelt en andere huidverdikkingen kunnen operatief worden verwijderd. In geval van brandwonden en de gevolgen hiervan kan een operatie onderdeel zijn van de behandeling. Wanneer bevriezing tot weefselnecrose leidt kan operatieve verwijdering van het dode weefsel nodig zijn om infecties en verstoringen in de bloedtoevoer naar het beschadigde gebied te voorkomen.

Procedure

Voorafgaand aan een operatie van de huid kunnen bepaalde voorbereidende tests en lichamelijke onderzoeken nodig zijn. Met bloedonderzoeken kunnen verschillende bloedceltellingen worden uitgevoerd en stollings- en bloedingsparameters worden bepaald. Microbiologische onderzoeken kunnen nodig zijn om de juiste geneesmiddelen (antibiotica) te bepalen om een eventuele infectie te behandelen. Tevens kunnen een huidbiopsie en beeldvormende onderzoeken worden uitgevoerd. Tenslotte licht de arts de ingreep toe, legt uit hoeveel ongemak deze oplevert, wat de mogelijke complicaties zijn en aan welke beperkingen de patiënt zich na de operatie dient te houden.
Operaties van afwijkingen van het onderhuids bindweefsel worden meestal uitgevoerd door de huidspecialist (dermatoloog). Soms verricht de huisarts of chirurg de ingreep. Het gebied rondom de huidafwijking wordt eerst gereinigd met een speciale oplossing (antisepticum ) die de groei van micro-organismen verhindert. Vervolgens wordt de huid verdoofd en vindt de operatie plaats volgens een van de genoemde technieken.
Bij een excisie wordt de huidafwijking volledig uitgesneden. In geval van elektrocoagulatie wordt het aangetaste weefsel met een elektrische stroom vernietigd en verwijderd. Bij een curettage worden huidafwijkingen met scherpe instrumenten weggeschraapt. Excochleatie is een techniek waarbij de huidafwijking volledig wordt uitgelepeld. Dermabrasie is een techniek waarbij met een draaiend instrument de bovenste lagen van de huid worden geschraapt waardoor een vochtig huidoppervlak ontstaat dat na genezing het normale uiterlijk terugkrijgt. In geval van laserchirurgie wordt het aangedane huidweefsel door middel van een speciale hoogenergetische lichtbron, een laser, verwijderd.
Andere technieken zijn ablatie, een ingreep waarbij huidweefsel wordt verwijderd met behulp van radiofrequentie, en cryochirurgie, waarbij de wordt bevroren met vloeibare stikstof om de afwijking te verwijderen.

Resultaten

De verwijdering van aangetast huidweefsel door een operatie leidt bij de meeste aandoeningen tot genezing. Ook het wegnemen van weefsels die zijn geïnfecteerd door micro-organismen kan leiden tot volledige verwijdering van het infecterende organisme en snelle genezing van de afwijkingen. Operatieve verwijdering van huidkanker vermindert de kans op uitzaaiing naar andere huidgebieden en lichaamsdelen. Verwijdering van littekens kan de druk op onderliggende weefsels wegnemen bij aandoeningen als brandwonden en bevriezing, waardoor een betere bloedvoorziening van deze gebieden ontstaat. Cosmetische misvorming door huidaandoeningen is te corrigeren met plastische huidchirurgie. Soms komen huidafwijkingen na een operatie echter terug.

Complicaties

Er kunnen complicaties optreden bij operatieve behandeling van huidafwijkingen, maar de procedure is over het algemeen veilig mits deze met de juiste voorzorgsmaatregelen plaatsvindt. Infecties door micro-organismen kunnen volgen op een operatie als tijdens de ingreep niet steriel wordt gewerkt. Overmatige bloeding en vertraagde heling van de door de operatie veroorzaakte wond kan optreden, vooral in het geval van andere onderliggende afwijkingen. Een operatie kan leiden tot het ontstaan van littekens. In zeldzame gevallen ontstaat tijdens de operatie schade aan onderliggende structuren, zoals bloedvaten en zenuwen.

Meer informatie

Informatie over operatietechnieken
http://dehuid.com

Padgett, J.K. (2005), “Cutaneous lesions: benign and malignant”, Facial Plast Surg Clin North Am, vol. 13, no. 2, May, pp. 195-202 (Engels)
Weedon, D. (2002), Skin Pathology, 2nd ed, Churchill Livingstone, London
Zuber, T.J. (2002), “Dermal Electrosurgical Shave Excision”, American Family Physician, vol. 65, no. 9, May, 1883-1886, 1889-1890, 1895 (Engels)

http://www.ncbi.nlm
Zuber, T.J. (2003), “Fusiform excision”, Am Fam Physician, vol. 67, no. 7, April, pp. 1539-1544, 1547-1548, 1550 (Engels)

Zuber, T.J. (2002), “Minimal Excision Technique for Epidermoid (Sebaceous) Cysts”, American Family Physician, vol. 65, no. 7, April, 1409-1412, 1417-1418, 1420 (Engels)

Dawber, R.P.R., Baran, R. and de Berker, D. (1998), Disorders of Nails, in: Champion, R.H., Burton, J.L., Burns, D.A. and Breathnach, S.N. (eds), Rook/Wilkinson/Ebling Textbook of Dermatology, 6th ed, vol. 4, Blackwell Science, Oxford. (Engels)

Dawber, R.P.R., Walker, N.P.J. and Lawrence, C.M. (1998), Physical and Laser Therapies, in: Champion, R.H., Burton, J.L., Burns, D.A. and Breathnach, S.N. (eds), Rook/Wilkinson/Ebling Textbook of Dermatology, 6th ed, vol. 4, Blackwell Science, Oxford. (Engels)

Kennedy, C.T.C. (1998), Mechanical and Thermal Injury, in: Champion, R.H., Burton, J.L., Burns, D.A. and Breathnach, S.N. (eds), Rook/Wilkinson/Ebling Textbook of Dermatology, 6th ed, vol. 1, Blackwell Science, Oxford. (Engels)

Marks, R. (2003), Roxburgh’s Common Skin Diseases, Arnold, London. (Engels)

Odom, R.B, James, W.D. and Berger, T.G. (2000), Andrews’ Diseases of the Skin: Clinical Dermatology, 9th ed, W.B. Saunders Company, Philadelphia. (Engels)

Robinson, J.K. and Hruza, G.J. (2003), Dermatological Surgery: Introduction and Approach, in: Freedberg, I.M., Eisen, A.Z., Wolff, K., Austen, K.F., Goldsmith, L.A. and Katz, S.I. (eds), Fitzpatrick’s Dermatology in General Medicine, 6th ed, vol. 2, The McGraw-Hill Companies, Inc., New York. (Engels)

Walker, N.P.J., Lawrence, C.M. and Dawber, R.P.R. (1998), Dermatological Surgery, in: Champion, R.H., Burton, J.L., Burns, D.A. and Breathnach, S.N. (eds), Rook/Wilkinson/Ebling Textbook of Dermatology, 6th ed, vol. 4, Blackwell Science, Oxford. (Engels)