Afvallen: strategie

Inleiding

Het lijkt zo simpel: om af te vallen, moet je ‘gewoon’ wat minder eten. Niets is echter minder waar. Als u al eerder geprobeerd hebt om af te vallen, dan kunt u daar waarschijnlijk over meepraten. Misschien hebt u al van alles geprobeerd om af te vallen, maar lukte het niet om uw gewicht blijvend aan te pakken. Waarschijnlijk wilt u nu vól goede moed opnieuw beginnen, en wel direct. Iedereen is echter uniek, de beste manier om een goed gewicht te bereiken, is dan ook voor iedereen anders. De methode die bij uw buurman of collega zo’n succes was, is voor u misschien helemaal niet succesvol. Een goede voorbereiding is belangrijk, want dit kan (een nieuwe) teleurstelling voorkomen.

Stap voor stap

Bekijk de volgende zes stappen goed, en ga eerlijk bij uzelf na of het voor u aan te raden is om aan uw afvalplan te beginnen:

1. Wilt u het zelf?
Wilt u echt zelf afvallen, of volgt u een (goedbedoeld) advies van partner, familielid of dokter? Misschien om van het ‘gezeur’ af te zijn? Afvallen lukt alleen als u er zelf voor de volle honderd procent achter staat.

2. Is dit het juiste moment om te beginnen?
Aan uw gewicht werken, vraagt veel inzet. Als u bijvoorbeeld erg boos of verdrietig bent, als u zich op dit moment niet lekker voelt bijvoorbeeld op het werk of in een relatie, dan is dit waarschijnlijk niet het juiste moment om aan uw gewicht te gaan werken. Bent u met andere grote veranderingen bezig, bijvoorbeeld een sollicitatie, verhuizing of stopt u met roken? Afvallen ‘alleen’ is al een hele opgave. Maak voor uzelf een keuze waar u als eerste uw energie aan wilt besteden

3. Hebben emoties invloed op uw eten?
We eten omdat ons lichaam brandstof en andere voedingsstoffen nodig heeft, maar ook om andere redenen, bijvoorbeeld uit verveling of vanwege verdriet. Gebeurt het regelmatig dat u iets eet omdat u geïrriteerd, ongerust of gespannen bent? Of bent u vaak helemaal niet van plan om iets te eten maar wijkt u van uw planning af als u iets lekkers ziet of ruikt?
Een hulpmiddel om erachter te komen of dit ‘ongepland eten’ bij u een rol speelt is het bijhouden van een eetdagboek. Noteer gedurende één week alles wat u eet en drinkt, liefst zo snel mogelijk na consumptie. Vergeet ook de kleine dingen tussendoor niet. Wat valt u op?
Wordt uw eetgedrag sterk beïnvloed door emoties en prikkels van buitenaf? Het is belangrijk om hier eerst meer grip op te krijgen. Het bijhouden van een eetdagboek kan hiervoor een hulpmiddel zijn. Een diëtist bij u in de buurt kan u hier ook bij helpen.

4. Houdt eten u erg bezig?
Hebt u eetbuien, geeft u wel eens over om gewicht te verliezen, gebruikt u laxerende of vochtafdrijvende middelen om af te vallen? Dit zou kunnen wijzen op een eetprobleem. Als het eten uw leven beheerst en u het idee hebt dat u geen controle meer hebt over uw eetgedrag, dan is het belangrijk dat u hier met iemand over praat, bijvoorbeeld met een diëtist. Veel diëtisten hebben een speciale vragenlijst hiervoor. Door deze in te vullen, krijgt u veel meer duidelijkheid hierover. Jullie kunnen dan samen kijken welke mogelijkheden er zijn om dit aan te pakken en of daar misschien de hulp van een gespecialiseerd iemand bij nodig is.

5. Wat ging een vorige keer goed, wat juist niet?
Als u al eerder geprobeerd hebt om af te vallen, gingen er vast een aantal dingen goed. Wat beviel u zo goed? En waren er ook dingen die minder goed gingen? Hoe kunt u voorkomen dat u weer in dezelfde valkuil valt?

6. Emotionele steun
Partners, vrienden en familieleden kunnen u stimuleren en motiveren. Veel mensen hebben baat bij praten met lotgenoten. Het is belangrijk dat u zich omringt met mensen die u stimuleren en u door moeilijke perioden heen helpen. Vaak is het ook makkelijker als iemand samen met u het dieet volgt; het beste is als het hele gezin hetzelfde eet als u. Is uw omgeving er ook klaar voor?

Hebt u de 6 stappen doorgenomen en wilt u verder gaan met uw voorbereiding?

Wat is een goed gewicht voor u?

Er zijn verschillende manieren om te beoordelen of een gewicht ‘gezond’ is. Deze methodes zijn bedoeld voor ‘gemiddelde’ mensen, en wie is nu gemiddeld? Het gaat erom welk gewicht bij ú past en wat ú wenst. Als u bijvoorbeeld veel te zwaar bent en 5-10% van uw gewicht kwijtraakt en eraf kunt houden, levert dat al heel veel gezondheidswinst op, ook al valt uw gewicht nog niet onder de noemer ‘gezond’. Het kan daarom een goed streven zijn om dit gewicht, dat volgens de tabellen nog te hoog is, zo te houden. U ziet hieronder enkele meetmethodes, maar het belangrijkste is: wat is een haalbaar en reëel gewicht voor u?

De BodyMassIndex (BMI), vroeger ook wel de Quételetindex (QI) genoemd, werd gezien als de meest betrouwbare maat voor het al dan niet hebben van een 'gezond' gewicht.

Bij de BMI wordt alleen naar het totale lichaamsgewicht gekeken en niet naar de plaats waar het vet opgeslagen is. Het vet dat in de buik wordt opgeslagen is veel beter doorbloed dan het vet dat onder de huid van bijvoorbeeld de heupen zit. Het buikvet is actiever dan het huidvet en geeft ondermeer vetzuren en hormonen af aan het bloed, en daardoor meer risico voor de gezondheid. Daarom wordt steeds vaker (ook) de middelomtrek gemeten.

Welk gewicht past bij u en is haalbaar voor u?
Bij het onderwerp Afvallen, hoe val je af, leest u meer informatie.

Meer informatie

Diëtist
Hebt u behoefte aan meer informatie over voeding of wilt u een advies dat precies is afgestemd op uw mogelijkheden en uw situatie, dan is het aan te raden om een diëtist bij u in de buurt te raadplegen, zodat jullie mondeling kunnen overleggen en samen tot een haalbaar plan kunnen komen. Op www.nvdietist.nl en www.dietistencooperatie.nl vindt u adressen van diëtisten bij thuiszorgorganisaties of in diëtistenpraktijken.

Voedingsinformatie van het voedingscentrum
www.voedingscentrum.nl